Maarten Inghels

De Truman Show is voorbij. Als in een haastig opgetrokken rookgordijn leken de voorbije maanden een waantoestand te zijn, een test voor de spanning van mijn bundelwens. Het leek alsof de clown ieder uur met zijn grimlach kon opspringen en wild zou scanderen: “het was allemaal om te lachen!” Een troepje mensen zouden me lachend nastaren en met de vinger op het waanbeeld wijzen. Maar zo liep het donderdag niet.

Bijna een jaar geleden liep ik met een groot hart naar het signeerstandje van Gerrit Komrij op de Boekenbeurs in Antwerpen. Ik had zijn bloemlezing van de kinderpoëzie in mijn handen, een nogal log uitgevallen boek waar een paard mee dood te slagen viel. Komrij zat er alleen, geen rijen waren voor hem te bespeuren. Aan de stand naast hem zat Wim Helsen horden fans op te wachten voor een foto, een handtekening, een geile handkus. Wat uitgeverijen verderop zat Stephanie Plankaert zwanger te wezen en haar pruilende dagboeken te signeren. Twee woorden zei ik tegen Komrij; “Voor Maarten”, op de vraag voor wie het boek was. Misschien stamelde ik daarna nog “dankjewel”, of maakte ik me toch maar snel uit de voeten.
Ik vertelde Komrij vorige week het drieste voorval, hij kon er mee lachen, maar verzekerde dat er “wel degelijk meer volk was langs geweest.” Daarna kapten we witte biertjes (hij) en rode wijn (ik) naar binnen bij de laatste fijnslijperij van de bundel. Hier en daar werd er over een woord gediscussieerd, of over een regel die niet zo strak liep. Het moeilijkst waren de puntkomma’s. De puntkomma’s die er niet hoorden en overal tussenglipten. En dan sloegen we de laatste bladzijde om. De laatste aanpassingen worden op schrift gezet en binnen twee weken verdwijnt hij naar de uitgever. Daarna wordt hij gedrukt en ligt hij eind oktober in de boekhandel. Dat idee moest nog even wennen in mijn hoofd. Ook nadat ik achter de oplage vroeg verdubbelde het getal in mijn gedachten. Ik werd een beetje dronken van het vele gepraat en de duizend dingen die me overvielen. Maar de bundel heeft alvast zijn best gedaan, nu is het aan de lezer.

Wat later slenterden we naar antiquariaat Demian waar ook ik vaste klant was. Mijn gezicht kreeg plots een naam na de vele bezoeken. Toevallig vond ik nog een exemplaar van “Café de Raaf nog steeds gesloten”, een van de eerste boeken van Jean-Marie Berckmans. Eindelijk had ik het hebbeding in handen; het ontbrak nog net in de verzameling. René haalde bier en bibliofiele spulletjes boven, en daarboven werd gepraat over boekverzamelingen en Jean-Marie laatste wonderbaby. We dronken nog iets na in een café verderop. Door het raam zag ik boven Gerrit’s hoofd een Mariabeeld hangen. Ze hield haar handen in een vouw boven zijn hoofd. Een caféganger riep: “ha, de dichter!”. En dan plots, als een rookgordijn, waren zes uur voorbijgegaan en werd het tijd om afscheid te nemen. Komrij wandelde traag richting het centrum.

Drie dagen later overleed J.M.H. Berckmans in de grauwzone van Barakstad. Café de Raaf bleef gesloten.

Labels: debuut, Gerrit Komrij, J.M.H. berckmans, Tumult

Zie ook:

• Tumult, Sandwich-reeks nr. 17 onder redactie van Gerrit Komrij, Uitgeverij Van Gennep, 2008
• Zeven gedichten in ‘De 21ste eeuw in 185 gedichten’
• De Sandwich-dichters als club